In Memoriam

On Saturday, July 4th 2009, Erica C. García, formerly employed as professor in the department of Languages and Cultures of Latin America at Leiden University passed away at the age of 75. In memoriam (in Dutch).

ERICA C. GARCÍA 1934-2009

Op zaterdag 4 juli 2009 is Erica C. García, oud-hoogleraar Talen en Culturen van Latijns Amerika aan de Universiteit Leiden, overleden; zij was 75 jaar oud. Na haar emiritaat in 1999 was zij gaan wonen in Italië, maar twee maal per jaar –in januari en juli– kwam zij naar Leiden, om vooral in de bibliotheek te werken. Ook nu was zij in Leiden, logerend bij vrienden. Zij had zojuist de laatste drukproeven gecorrigeerd van wat zij zelf zeker zag (ze zei dat alle draden erin bij elkaar komen) als het belangrijkste werk van haar 40-jarige taalkundige loopbaan: een 300 pagina’s tellend boek, getiteld The Motivated Syntax of Arbitrary Signs: Cognitive Constraints on Spanish Clitic Clustering, dat later dit jaar gepubliceerd zal worden door John Benjamins Publishing Company. Het descriptieve probleem waarvoor zij hierin een geheel nieuwe oplossing ontwikkelt, betreft een aantal hardnekkige kwesties omtrent de mogelijkheid en onmogelijkheid om enclitische pronomina in het Spaans met elkaar te combineren –ogenschijnlijk een probleem van beperkt belang, maar het is direct verbonden met een ver strekkend theoretisch hoofdpunt (tevens een thema van veel van haar andere werk): de enige vorm van arbitrariteit in taal is die van de taaltekens zelf –de willekeurigheid van de relatie tussen klank en betekenis. Al het andere is gemotiveerd door de betekenissen van de taaltekens, in het bijzonder de mogelijkheid en onmogelijkheid om taaltekens met elkaar te combineren (de ‘syntaxis’ in de titel). Dit in radicale tegenstelling tot verschillende stromingen in de moderne taalwetenschap, in het bijzonder zogenoemde ‘formele’ benaderingen; volgens García is er geen ‘machinerie om de machinerie’ in taal, en zij ondersteunt haar stelling met een analyse van wat er op het eerste gezicht juist als een extreem geval van arbitraire syntaxis uitziet. De durf om zo’n uitdaging aan te gaan, en de verbinding tussen het minutieuze en het grootse, die allebei in veel van haar werk te vinden zijn, zijn voor veel collega’s en studenten bronnen van inspiratie geweest.

Erica García behaalde de doctorsgraad aan Columbia University in New York in 1964, in een periode die voor het Department of Linguistics aldaar wel als een “Gouden Eeuw” wordt beschouwd, toen er geleerden werkzaam waren als Robert Austerlitz, William Diver, Marvin Herzog, William Labov, John Lotz, and Uriel Weinreich. Haar eerste boek over de Spaanse enclitische pronomina, The Role of Theory in Linguistic Analysis, dateert van 1975 en bouwt direct voort op inzichten van wat bekend is geworden als de ‘Columbia School’. Niet alleen in dat boek en in andere publicaties, maar ook in directe persoonlijke interacties, bestreed zij met veel energie theoretische en descriptieve voorstellen die zij verkeerd achtte; met zo mogelijk nòg meer vuur echter kon zij de aanval inzetten op wat zij niet zozeer onjuist achtte als wel een manifestatie van domheid, zoals inconsistentie of, nog erger, het negeren van empirische gegevens. Weinig kon haar meer ergeren dan iemand die het met haar conclusies eens was, doch op –volgens haar– verkeerde gronden. De scherpte van haar verstand en van de door haar geproduceerde analyses maakte dat anderen die zich op het terrein van de Spaanse pronomina bewegen, altijd goed gebruik kunnen maken van wat zij daarover te zeggen heeft, maar de scherpte van haar pen en tong maakte het intermenselijk verkeer ook bij tijd en wijle lastig. De waarheid, en dan in het bijzonder die omtrent taal, was haar heilig, en relativering daarvan was een wetenschappelijke èn een morele zonde in haar ogen.

Na Columbia was Erica García enige tijd verbonden aan de City University of New York. In 1979 werd zij UHD in Leiden, waar zij in 1992 benoemd werd tot hoogleraar Talen en Culturen van Latijns Amerika. In 1999 ging zij met emeritaat. Ze was lid van de redactieraad van Lingua van 1983 tot 1996. Het terrein waarop zij wetenschappelijke bijdragen heeft geleverd is breed: van de geschiedenis van het Engels tot de taalkundige analyse van moderne Zuid-Amerikaanse literatuur, tot psycholinguïstiek en, uiteraard, diverse aspecten van de grammatica van het Spaans. Zij heeft artikelen en hoofdstukken gepubliceerd in belangrijke verzamelingen als Discourse and Syntax (1979) en Discourse Perspectives on Syntax (1981). Haar artikelen verschenen o.a. in de tijdschriften Folia Linguistica, The Journal of Psycholinguistic Research, Lexis, Lenguaje en Context, Lingua, Linguistics, Linguistische Berichte and NeuphilologischeMitteilungen.

Robert S. Kirsner                                                                      
Department of Germanic Languages
212 Royce Hall – UCLA
Los Angeles, CA 90095-1539 USA

Arie Verhagen
Leiden University Centre for Linguistics
P.N. van Eyckhof 1
2311 BV Leiden